1

H δεκαετία του ‘80 μας έδωσε πολλά καλά. Μία δεκαετία που δεν θα υπάρξει ξανά, ιδίως τώρα με την κρίση όπου η ενδοσκόπηση είναι επιβεβλημένη και αναγκαία. Παρακολουθώ τα σημερινά περιοδικά και βιβλία και σκέφτομαι ότι το ‘80 δεν μπορεί να απαλειφτεί. Παρόλο που δε μας έδωσε σημαντικούς ποιητές, μας έδωσε κάτι εξίσου σημαντικό: αξιοπρεπή ντεκαντάνς κουλτούρα. Περιοδικά όπως το Ιδεοδρόμιο και το Κράξιμο, σαν το Τρύπα και το Αμφί δεν πρόκειται να ξαναβγούν. Όσο και αν πολεμάν έντυπα τύπου Lifo και έντυπα τύπου skreaw δεν πρόκειται να φτάσουν την καύλα, τουτέστιν την διανοητική λίμπιντο στο ζενίθ των προκατόχων.

Βιβλία με την κοσμοθεωρία και το εξελικτικό βήμα των ανθρώπων αυτής της φουρνιάς έχουν καταγραφεί στην ομολογουμένως ουσιαστικά σημαντική σειρά των εκδόσεων «Γαβριηλίδης», αιφνίδια ντοκιμαντέρ, όπου ο Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης ανακαλεί από μνήμης τους ποιητές αυτής της φουρνιάς, που κοινωνούσαν με λόγο, ουσίες και αλκοόλ ουσία και ευαισθησία, τα κοινωνικοπολιτικά πεπραγμένα της εποχής. Γι’ αυτό τα βιβλία της σειράς του Μπαμπασάκη θα πρέπει να διαβαστούν από τους σύγχρονους νέους γραφιάδες. Γιατί τότε δεν αυτοκολακεύονταν. Μιλούσαν για τις πηγές. Αυτά που έκαναν τους ανθρώπους να είναι αυτό που είναι, όπως ο Αρτώ γράφει «θα ξαναγίνω ο άνθρωπος που ήμουνα».

Στα βιβλία της γκέι πραγματοσύνης προεξέχουσα θέση στην καρδιά και στην ψυχή μου κατέχει η πεζογραφία του Βαγγέλη Κολώνα. Άνθρωπος τότε του κέντρου των Αθηνών, τώρα στα πάτρια εδάφη, ηθοποιός στις σπουδές και με σημαντικούς ρόλους βαριάς δραματουργίας στο ενεργητικό του, μας έδωσε το πρώτο του βιβλίο στα 1981. Μια συλλογή διηγημάτων, ουσιαστικά μια ηθογραφία εποχής με τίτλο «Τα δάκρυα είναι γένους ουδετέρου», από τις εκδόσεις «Αστέρι» που αργότερα μετονομάστηκαν σε «Αστάρτη».

Εκεί ο Κολώνας γράφει για το πρώτο σκίρτημα στον γκέι κόσμο που γίνεται πράξη. Αγόρια που έχουν καταλάβει νωρίς το ερωτικό τους status -δεν θα πω ιδιαιτερότητα- αφού στα χωριά της επαρχίας, όπου θρησκόληπτες οικογένειες μεγαλώνουν αγόρια σαν κορίτσια καταστρέφοντάς τα, καθώς η κοινωνία δεν είναι ώριμη (αλίμονο αν θα γίνει ποτέ) και κωλομπαράδες, κατά κόρον ευυπόληπτοι οικογενειάρχες. Εξάλλου, οι γονείς ξέρουν βαθιά μέσα τους ποια είναι η παρουσία των παιδιών τους, αν και την θάβουν μέσα τους, γιατί έτσι τους βολεύει. Αλλά η σεξουαλικότητα των ανθρώπων ποτέ δεν θάβεται, πάντα θα βγαίνει στην επιφάνεια. Παιδιά που στο μέλλον θα κυκλοφορούν είτε ως κρυφές, είτε με αμφίεση τραβεστί (που δεν ξέρω αν το επικροτώ, αλλά το σέβομαι), είτε ως φανεροί ομοφυλόφιλοι. Ακολούθησαν πολλά γκέι και μη βιβλία κυρίως από Καστανιώτη και Λιβάνη, ένα βραβευμένο λεύκωμα καθώς και τρία βραβεία από το ΥΠΠΟ.


Νίκος Λέκκας: Ο Ντίνος Χριστιανόπουλος σ’ ένα εξαντλημένο αφήγημα από τον Ιανό λέει ότι η αγαπημένη του μητέρα, όταν ήθελε να τον μαλώσει παιδί, τον έκλεινε στο σπίτι και τον έβαζε να παίζει με κούκλες. Και θεωρεί ότι έτσι τον κατέστρεψε. Προσωπικά θεωρώ ότι γκέι γεννιέσαι δεν γίνεσαι. Και αν γίνεις θα είναι πάντα για λίγο. Τί φορτίο είναι αυτό; σε ποιούς το χρωστάμε; και γιατί ο άνθρωπος να χρωστάει κάτι κάπου;

Βαγγέλης Κολώνας: Δεν μπορώ να καταλάβω τον Χριστιανόπουλο. Γιατί καταστροφoλογώ. Ο Γάλλος ποιητής Μπάουλο λέει: «η πλήξη γεννήθηκε μια μέρα από την ομοιομορφία». Αν αποδεχτούμε την ύπαρξη του θεού που «τα πάντα εν σοφία εποίησε» τότε αυτό το φορτίο δεν είναι φορτίο αλλά χάρισμα. Οι επιστήμονες αφού προσπάθησαν, αφού βασάνισαν με ηλεκτροσόκ προσωπικότητες όπως τον μαθηματικό Άλαν Τούριγκ και τον οδήγησαν στην αυτοκτονία, όπως και ένα πλήθος άλλων ανθρώπων, στο τέλος είπαν πως η ομοφυλοφιλία είναι γεννητική, δεν είναι παρεκτροπή, δεν είναι καταδίκη. Το θέμα το έθεσε εκπληκτικά ο Καβάφης: «Κι αν την ζωή σου δεν μπορείς να την κάνεις όπως θέλεις, τούτο μόνο προσπάθησε, μην την εξευτελίζεις…»

Ν.Λ.: Εσείς κ. Κολώνα και η γενιά σας γράφατε σε γραφομηχανή. Τώρα όλοι γράφουν σε υπολογιστή. Ανεβοκατεβάζεις λέξεις και φράσεις ολόκληρες, έχεις αυτήν την δυνατότητα. Πάντα είχα την αίσθηση ότι η γραφομηχανή είναι το κερί των συγγραφέων. Ακόμα και παλιοί τραγουδιστές και οργανοπαίχτες ηχογραφούσαν σε κερί. Στο παραμικρό λάθος πήγαιναν από την αρχή, αλλάζοντας κερί. Δε μπορούσαν να σώσουν τίποτα. Ούτε μια πενιά. Έτσι και με τη γραφομηχανή. Μόνο μικρές χειρόγραφες διορθώσεις μπορείς να κάνεις και πας πάλι από την αρχή. Το κερί και η γραφομηχανή είναι γύμνασμα;

Β.Κ.: Ένα κερί αρκεί, λέει ο Καβάφης… Προσωπικά χρησιμοποίησα και χρησιμοποιώ μολύβι. Μου είναι αδύνατο να «λειτουργήσω» διαφορετικά. Το γραπτό πρέπει να αρχίζει χειροποίητο για να γίνει αχειροποίητο.

2book

Ν.Λ.: Πόσο δύσκολη ήταν η αποδοχή των γραφτών σας από το περιβάλλον σας, χωρίς να σταθούν στην απόκλιση της θεματολογίας σε σύγκριση με εκείνην της εποχής; Αποδοχή από συγγενικό, γειτονικό, επαγγελματικό περιβάλλον…

Β.Κ.: Το βιβλίο μου «Τα δάκρυα είναι γένος ουδετέρου» λατρεύτηκε απ’ όλο τον καλλιτεχνικό κόσμο (Χατζιδάκις, Πλωρίτης) αλλά και τον απλό… Για το καλλιτεχνικό περιβάλλον δεν το συζητάω, οι ηθοποιοί είναι ελεύθεροι από συμβάσεις… Στο συγγενικό περιβάλλον οι αδερφές μου το αγάπησαν, οι αδερφοί μου το καταράστηκαν… Μιλάμε για 35 χρόνια πριν. Πολλά άλλαξαν μέχρι σήμερα.

Ν.Λ.: Έχω αρρωστήσει για τους δικούς μου προσωπικούς λόγους από ηρωίνη, παρόλο που η αφορμή ήταν άλλη. Όσο πιο βαθιά έμπαινα στην αρρώστια τόσο πιο πολύ απομακρυνόμουν από το θεό. Εσείς; δεν ξέρω αν έχετε αρρωστήσει από ουσίες αλλά έχετε μια ζωή με αποκλίσεις και πολλοί αντιμετωπίζουν τους γκέι ως αρρώστους.

Β.Κ.: Εγώ για μερικούς γκέι είμαι καταγέλαστος ενώ για άλλους, τους πιο πολλούς, είμαι άνθρωπος που δεν τον θέλουν στην ζωή τους, με καμιά δύναμη. Παρ’ όλο που στο περιβάλλον μου υπήρχαν έντονα οι ουσίες, ποτέ δεν χρειάστηκε «να φύγω». Πατούσα πάντα γερά στην γη. «Έφευγα» μόνο με το γράψιμο και την συνεργασία μεγάλων σκηνοθετών (Κακογιάννης, Ντασσέν, Βουτσινάς, Μυράτ) πρωταγωνιστές όπως η Αλίκη, ο Παπαμιχαήλ, ο Διαμαντόπουλος, ο Κούρκουλος, η Δανδουλάκη. Ήμουνα αποδεκτός σε σημείο που μια πρόσκληση με την δική μου συμμετοχή γινότανε δεκτή με ενθουσιασμό. Ποτέ δεν αντιμετώπισα κλειστές πόρτες, απλά ήμουνα πολύ δύσκολος… Κι αυτό στο τέλος ήταν υπέρ μου, γιατί με αποζητούσαν. Σαφώς ήταν το προσωπικό χιούμορ και οι αποσκευές μου. Τα βιβλία πάντα δημιουργούν σεβασμό.

Ν.Λ.: Ας μιλήσουμε για επιλογές. Ο έρωτας, η πίκρα και η απόκλιση από την μια, η τέχνη, η πίστη στη ζωή και η ποιότητά της από την άλλη. Αν σας αφαιρούσαν ένα από τα δύο τρίπτυχα, τί θα διαλέγατε; Αν υπήρχε ζυγαριά αξιών, πού θα θέλατε να πέσει το βάρος;

Β.Κ.: Ο έρωτα φυσικά, αν και ο έρωτας δεν είναι άσχετος με την πίκρα… Όλα ζυμώνονται μαζί, υπάρχει το άγχος του τέλους. Το κενό που δημιουργείται. Η ποιότητα της ζωής είναι απαραίτητη όταν μεγαλώνεις. Πρέπει να ζεις χωρίς υλικές στερήσεις αλλά και να χαρίζεις στον εαυτό σου ένα «μπουφάν» έστω και από την «μπουτίκ» της λαϊκής αγοράς. Αυτό που θέλω, αυτά που γέρνουν στην ζυγαριά είναι η ποιότητα της ζωής. Από τον έρωτα πήρα σύνταξη. Είναι δύσκολο όταν περνάς μια ηλικία να τρέχεις πίσω από ένα άπιαστο όνειρο. Οι αναμνήσεις αρκούν… Αν είσαι γεμάτος, φτάνουν. Η θέρμανση όμως στο κρύο της Λάρισας είναι σημαντική. Άρα η ποιότητα ζωής και μόνο.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s